Wykrywanie wariantów genomowych
Od odczytów do krótkiej listy wariantów, które faktycznie warto obejrzeć — a nie do pliku z milionem wierszy.
Kiedy warto wykrywać warianty
data2biology wykrywa warianty genomowe — SNP, krótkie indele, warianty strukturalne i zmiany liczby kopii — z danych całogenomowych, eksomowych oraz z paneli celowanych, zarówno w trybie germinalnym, jak i somatycznym. Analizy mają charakter badawczy i nie zastępują badania genetycznego wykonanego w laboratorium diagnostycznym. Wykrywanie wariantów odpowiada na pytanie, czym badany osobnik, szczep lub linia różni się od sekwencji referencyjnej. Stosuje się je w genetyce populacyjnej, hodowli i selekcji wspomaganej markerami, badaniach nad podłożem chorób, charakterystyce linii komórkowych oraz w analizach zmian somatycznych w materiale nowotworowym.
Obsługujemy sekwencjonowanie całogenomowe, eksomowe i panele celowane, a także dane długoodczytowe, które lepiej radzą sobie z wariantami strukturalnymi i rejonami powtarzalnymi. Analizy prowadzimy w trybie germinalnym oraz somatycznym, w tym drugim przypadku z wykorzystaniem sparowanych próbek guz–norma.
Nasze analizy mają charakter badawczy. Nie są wyrobem medycznym do diagnostyki in vitro i nie zastępują badania genetycznego wykonanego w laboratorium diagnostycznym ani interpretacji klinicznej przez lekarza genetyka.
Przebieg analizy
Poniżej opisujemy schemat, według którego typowo prowadzimy tego rodzaju analizy. Nie jest to sztywna procedura: dobór narzędzi zależy od organizmu, typu biblioteki, głębokości sekwencjonowania i pytania badawczego, a standardy w bioinformatyce zmieniają się szybko. Metodykę uzgadniamy z Tobą przed startem projektu i aktualizujemy wraz z rozwojem narzędzi oraz baz referencyjnych.
Na co zwracamy uwagę
Pokrycie decyduje o tym, czego nie zobaczysz
Brak wariantu w wyniku może oznaczać, że go nie ma, albo że w tym miejscu pokrycie było za niskie, by cokolwiek stwierdzić. To rozróżnienie bywa pomijane, a jest kluczowe przy interpretacji wyniku negatywnego. Dlatego w raporcie zawsze podajemy, jaki odsetek rejonów docelowych osiągnął progi pozwalające na wiarygodne wykrycie wariantu, oraz które konkretnie geny wypadły poniżej.
Filtrowanie to kompromis, nie prawda absolutna
Każdy zestaw filtrów przesuwa równowagę między liczbą wyników fałszywie dodatnich a ryzykiem odrzucenia wariantu prawdziwego. Przy przeszukiwaniu genów kandydackich zwykle warto filtrować łagodniej, przy analizie ogólnogenomowej — ostrzej. Ustalamy to na starcie i dostarczamy zarówno wersję filtrowaną, jak i pełną, żeby dało się wrócić do wariantu odrzuconego.
Predykcje patogenności to przesłanki
Narzędzia przewidujące skutek zmiany aminokwasowej opierają się na konserwatywności ewolucyjnej i modelach strukturalnych. Ich zgodność z rzeczywistością jest ograniczona i różni się między genami. Podajemy te wartości jako jedną z przesłanek obok częstości populacyjnej, typu zmiany i danych literaturowych, nigdy jako samodzielne rozstrzygnięcie.
Co otrzymujesz
| Plik | Format | Co zawiera |
|---|---|---|
| variants.filtered.vcf.gz + .tbi | VCF |
Standardowy format wymiany wariantów, skompresowany i zindeksowany. Jeden wiersz na pozycję, wczytywany przez wszystkie popularne narzędzia i przeglądarki.
|
| variants.raw.vcf.gz | VCF | Pełny zestaw wywołań przed filtrowaniem — pozwala wrócić do wariantu, który odpadł na etapie filtrów. |
| variants_annotated.xlsx | XLSX |
Ta sama informacja w formie arkusza, uszeregowana według priorytetu. Plik, z którym pracuje się na co dzień.
|
| structural_variants.vcf / cnv.xlsx | VCF + XLSX |
Warianty strukturalne i zmiany liczby kopii, jeśli mieściły się w zakresie projektu.
|
| coverage_report.html | HTML |
Raport pokrycia — plik, który decyduje o tym, jak interpretować wynik negatywny.
|
| alignments/*.cram + *.crai | CRAM | Zmapowane odczyty w formacie oszczędzającym miejsce, z indeksami. Pozwalają obejrzeć każdy raportowany wariant własnymi oczami w IGV. |
| methods.docx | DOCX | Szkic sekcji metod z wersjami narzędzi, wersją genomu referencyjnego, zastosowanymi filtrami i cytowaniami. |
Czego potrzebujemy od Ciebie
- Surowe pliki FASTQ lub gotowe mapowania BAM/CRAM wraz z informacją o użytej wersji genomu
- Plik BED z rejonami docelowymi, jeśli chodzi o eksom lub panel celowany
- Informację, czy analiza ma być germinalna czy somatyczna, a przy tej drugiej — sparowane próbki
- Listę genów kandydackich lub obszar zainteresowania, jeśli taki istnieje
- Przy danych ludzkich: podstawę prawną przetwarzania i zgody uczestników badania
Dane genetyczne osób stanowią szczególną kategorię danych osobowych. Analizy na takich danych realizujemy po wcześniejszym uzgodnieniu warunków przetwarzania — napisz do nas, zanim je prześlesz.
Wycena i współpraca
Każdy projekt wyceniamy indywidualnie. Koszt zależy przede wszystkim od liczby próbek, dostępności genomu referencyjnego, liczby porównań i zakresu analiz, o które prosisz.
- Piszesz do nas, co chcesz zbadać i jakimi danymi dysponujesz.
- Jeśli coś wymaga doprecyzowania, umawiamy krótką rozmowę — bezpłatnie i bez zobowiązań.
- W ciągu 3–5 dni roboczych dostajesz wycenę wraz z zakresem prac, listą plików wynikowych i terminem realizacji.
- Decydujesz. Wycena jest niezobowiązująca.
Zakres i koszt tego typu projektów różnią się na tyle mocno, że podanie jednej reprezentatywnej kwoty byłoby mylące. Jeśli potrzebujesz rzędu wielkości jeszcze przed formalną wyceną, napisz — orientacyjny przedział podamy od ręki.
Podane kwoty są orientacyjne, wyrażone w wartościach netto; do ceny doliczamy podatek VAT zgodnie z obowiązującymi przepisami. Nie stanowią one oferty w rozumieniu Kodeksu cywilnego. Więcej o zasadach współpracy w FAQ.
Masz dane do analizy?
Napisz, co chcesz zbadać, a wspólnie ustalimy zakres analizy i harmonogram. Rozmowa o projekcie i przygotowanie wyceny są bezpłatne.
Zapytaj o wycenę Zobacz przykładową analizę